Levenskunst en geluk

Weinig in het leven is zo ongrijpbaar als geluk. Gelukkig zijn willen we allemaal, maar vaak lijkt het alsof het leven zélf dat geluk in de weg staat. Want wat als u ziek bent? Of als mantelzorger zo’n druk bestaan heeft dat geluk ver weg lijkt?

Ruut Veenhoven was hoogleraar aan de Rotterdamse Erasmus Universiteit en geluksprofessor. Uit zijn onderzoeken naar geluk van de afgelopen jaren komt het volgende naar voren:

Zelf kunnen kiezen

Waren we vroeger gelukkiger dan nu? Nee dus, zo laat onderzoek van professor Veenhoven zien. Verrassend, want veel mensen denken juist dat de geborgenheid van vroeger meer geluksgevoel opleverde. Hoe kan het dan dat dat toch niet zo is? Dat heeft vooral te maken met de toegenomen vrijheid om eigen keuzes te maken. Tegenwoordig kiezen we zelf welke opleiding we gaan volgen, welk beroep we willen uitoefenen, met wie we gaan trouwen, waar we gaan wonen en of we wel of geen kinderen krijgen. Keuzevrijheid geeft een gevoel van controle over het eigen leven en dat blijkt een belangrijke factor van geluk, zo vertelt de geluksprofessor. Zelfs wanneer het gaat over eenvoudige keuzes zoals: hoe laat ga ik eten, wanneer ga ik naar bed, wat wil ik zien op de tv en ga ik vandaag wel of niet naar buiten?

Levenskunst

Uit onderzoek blijkt dat geluk een positieve invloed op de gezondheid heeft. Andersom geldt echter dat gezondheidsproblemen bijna altijd leiden tot minder geluk. Is daar iets aan te doen? Ja en nee. Genieten van de kleine momenten is belangrijk, maar zeg dat maar eens tegen iemand die kampt met een zware depressie of terminaal ziek is. Toch kunt u ook dan geluksmomenten ervaren. Dat heeft te maken met levenskunst: het vermogen om uw verwachtingen bij te stellen en om te gaan met tegenslag. Vriendschap en verbondenheid spelen dan ook een rol. Goede vriendschappen en innige familiebanden zorgen ervoor dat de gezondheidsproblemen minder zwaar wegen. Bovendien  zijn geluksmomenten intenser als u die met anderen deelt.

Leren 'nee' te zeggen

Als mantelzorger kunt u op een gegeven moment het gevoel krijgen dat u wórdt geleefd. Een eigen leven is er niet meer, laat staan dat u nog keuzevrijheid ervaart. Het plichtsbesef van mantelzorgers is groot en een keer 'nee' zeggen levert maar al te vaak een knagend schuldgevoel op. Toch is af en toe 'nee' zeggen juist voor mantelzorgers ontzettend belangrijk. Als u geen eigen keuzes meer maakt, raakt u uw geluksgevoel ook steeds verder kwijt en wordt het leven alleen maar zwaarder. Daar wordt niemand beter van: u niet, uw naasten niet en degene aan wie u mantelzorg verleent ook niet. Zeg dus af en toe 'nee' en maak tijd voor de dingen die u gelukkig maken. Het is de beste manier om de batterij weer op te laden.

Geluksdagboek

Geluk zit meestal in kleine momenten en we zijn ons lang niet altijd bewust van dat geluk. Een uurtje in uw favoriete stoel, met een kop thee en een fijn boek: dat is geluk. Een gezellige maaltijd met het gezin, een avondje samen op de bank - geluk zit hem juist in die eenvoudige momenten. Als zulke momenten vaak ongemerkt aan u voorbijgaan, is het bijhouden van een geluksdagboek een aanrader. Uitgebreid verslag doen van de dag is niet nodig, korte aantekeningen over wat u die dag hebt gedaan, is al voldoende. Op deze manier wordt u zich meer bewust van uw geluksmomenten. Daarnaast kan zo’n geluksdagboek u helpen om te kijken naar wát u gelukkig maakt. Stel dat u ontdekt dat een uurtje lezen u een fijn gevoel geeft, dan kunt u proberen zulke uurtjes vaker in te plannen.

Gelukswijzer.nl

Op de website gelukswijzer.nl kunt u uw gevoel van geluk bijhouden. Op deze website moet u zich registreren, waarna u zelf kunt aangeven hoe vaak u uw online gelukswijzer in wilt vullen. De toegevoegde waarde van de website is dat u uw geluk anoniem vergelijkt met dat van andere deelnemers. Als u lager scoort dan andere mensen in een vergelijkbare situatie, dan kunt u via Gelukswijzer.nl ook kijken wat die andere mensen dan anders doen. Misschien gaan zij vroeger naar bed, misschien pakken zij vaker de fiets, misschien spreken ze vaker met vrienden af - het zijn allemaal factoren waarmee u uw geluksgevoel kunt beïnvloeden. Gelukswijzer.nl maakt deel uit van een langlopend wetenschappelijk onderzoek naar geluk dat wordt uitgevoerd door de Erasmus Universiteit Rotterdam.