7 veelgestelde vragen over de eigen bijdrage

Als u later naar een verpleeghuis gaat, moet u een eigen bijdrage betalen voor de zorg die u krijgt. Hoeveel u betaalt, hangt af van uw inkomen, uw vermogen en van de vraag of u een partner heeft. Sommige mensen zijn bang dat al hun geld straks opgaat aan de eigen bijdrage, maar is dat wel zo? Dit is wat u moet weten over de eigen bijdrage.

1. Waarom moet ik een eigen bijdrage betalen?

Verpleeghuiszorg wordt betaald uit de Wet langdurige zorg (Wlz). Deze wet is bedoeld voor zorg aan mensen die blijvend 24 uur per dag zorg en/of toezicht nodig hebben. U kunt deze zorg krijgen in een verpleeghuis. U verhuist dan naar een zorginstelling, waar de zorg altijd dichtbij is.
In veel gevallen kunt u verpleeghuiszorg ook thuis krijgen. Dat heet Volledig Pakket Thuis (VPT). Dat betekent dat de wijkverpleging regelmatig langskomt om u te verzorgen. Overdag kunt u gebruikmaken van dagbesteding of dagopvang in een zorginstelling.
Zorg vanuit de Wlz is de meest intensieve zorg die u kunt krijgen. U heeft hiervoor een indicatie nodig. De overheid betaalt een groot deel van de kosten, maar u moet ook zelf een deel betalen. Daarmee worden onder andere salarissen van het zorgpersoneel en kosten voor hulpmiddelen betaald.

2. Hoeveel eigen bijdrage moet ik straks betalen?

Als u thuis verpleeghuiszorg krijgt, betaalt u de lage eigen bijdrage. De lage eigen bijdrage is minimaal 171,40 euro en wordt niet hoger dan 899,80 euro (2021). Hoeveel u precies betaalt, hangt af van uw inkomen en uw spaargeld. Op de website van het CAK kunt u een proefberekening maken.
Als u naar een verpleeghuis verhuist, betaalt u de eerste vier maanden ook de lage eigen bijdrage. Als u alleen bent, gaat u daarna hoge eigen bijdrage betalen. Als uw partner nog thuis woont, blijft u de lage eigen bijdrage betalen. Als uw partner ook verhuist naar het verpleeghuis, betaalt u samen de hoge eigen bijdrage.
Daardoor heeft u tijd om te wennen. De hoge eigen bijdrage is maximaal 2469,20 euro.

3. Loop ik het risico dat ik al mijn spaargeld kwijtraak aan de eigen bijdrage?

Nee. Een deel van uw spaargeld is vrijgesteld. Het deel dat is vrijgesteld is net zo hoog als het bedrag dat is vrijgesteld voor de belasting. Dit bedrag wordt ieder jaar aangepast. In het jaar dat u naar het verpleeghuis gaat, geldt de belastingvrijstelling van twee jaar geleden. Dat is zo omdat de eigen bijdrage wordt gebaseerd op uw inkomen en vermogen van twee jaar geleden.
Als u meer spaargeld heeft dan is vrijgesteld, telt vier procent van uw spaargeld dat boven de vrijstelling komt, mee als inkomen voor de eigen bijdrage.

4. Mijn partner gaat naar het verpleeghuis. Door de eigen bijdrage gaan onze kosten omhoog. Wat kan ik doen om meer geld over te houden?

Als u allebei de AOW-leeftijd heeft, kunt u ervoor kiezen om uw gehuwden-AOW te laten omzetten naar een AOW voor alleenstaanden. De Sociale Verzekeringsbank (SVB), die de AOW uitkeert, registreert u dan als duurzaam gescheiden voor de AOW. U en uw partner krijgen dan iedere maand meer geld. Dat lijkt gunstig, maar dat is het niet altijd. Omdat het inkomen van uw partner omhooggaat, kan ook de eigen bijdrage hoger worden. Een hogere AOW kan ook gevolgen hebben voor de belasting die u moet betalen en voor de zorgtoeslag die u krijgt. Reken dat dus vooraf goed uit. U kunt hierbij hulp krijgen van het CAK, de SVB en de Belastingdienst. Heeft u de verkeerde keuze gemaakt en heeft u daar spijt van? Dan kunt u uw keuze eenmalig terugdraaien.
Als uw partner naar het verpleeghuis gaat, heeft u in ieder geval recht op de alleenstaande ouderenkorting. Dit levert u een belastingvoordeel op van 443 euro in 2021. U hoeft hiervoor niet de AOW-uitkering voor ongehuwden aan te vragen. Als u er recht op heeft, is dat al voldoende.

5. Wij hoeven nog niet naar het verpleeghuis, maar we willen ons spaargeld graag veiligstellen. We hebben liever dat het geld bij onze kinderen terechtkomt, dan dat we er de eigen bijdrage van moeten betalen. Wat kunnen we daaraan doen?

Er zijn verschillende manieren om te voorkomen dat u later uw spaargeld moet gebruiken voor de eigen bijdrage. U kunt het geld bijvoorbeeld schenken. Als u daarbij gebruikmaakt van de vrijstellingen voor de schenkbelasting, hoeft u ook geen belasting te betalen. Dit kan een goede manier zijn om uw vermogen alvast over te dragen aan de volgende generatie. Maar schenken heeft ook nadelen. Misschien heeft u het geld straks zelf nodig, bijvoorbeeld om te verhuizen naar een andere woonvorm die helemaal naar uw zin is. Of misschien wilt u later wel graag een vakantie met zorg, die wat duurder is dan een gewone vakantie. Of misschien wilt u particuliere thuiszorg kunnen inhuren. Het is dus verstandig om goed na te denken over uw toekomstplannen voordat u een groot deel van uw spaargeld weggeeft.
U kunt ook in uw testament zaken regelen rond de eigen bijdrage. Zo kunt u ervoor zorgen dat uw geld dat na uw overlijden naar uw partner gaat, meteen bij uw kinderen terecht komt als uw partner naar een verpleeghuis verhuist. Het nadeel hiervan is wel dat de partner die naar het verpleeghuis gaat, minder geld heeft om zelf over te beschikken. Als hij of zij bijvoorbeeld wil kiezen voor een duurder, particulier verpleeghuis met meer luxe en comfort, is daar misschien niet genoeg geld meer voor. U kunt meer lezen over het verlagen van de eigen bijdrage in dit artikel van de Consumentenbond.

6. Wij vinden schenken wel een goed idee, maar we wachten daar het liefst zo lang mogelijk mee. Wanneer moeten we beginnen met schenken?

Het is lastig om een moment te bepalen waarop u zou moeten beginnen met schenken. U kunt natuurlijk altijd schenken als u dat fijn vindt en als u het geld kunt missen. Hoe meer geld u kunt en wilt missen, hoe eerder u kunt beginnen met schenken. De berekening van de eigen bijdrage is altijd gebaseerd op uw inkomen en vermogen van twee jaar geleden. Als u gaat schenken in het jaar van uw opname, heeft dat dus pas twee jaar later effect

7. Zijn er nog andere mogelijkheden om minder eigen bijdrage te betalen?

Alles wat u doet om uw spaargeld uit te geven, helpt ook om later de eigen bijdrage te verlagen. U kunt het geld bijvoorbeeld uitgeven aan zaken die u belangrijk vindt. U kunt uw huis verbouwen of comfortabele woningaanpassingen doen. Of u kunt uw huis verduurzamen, bijvoorbeeld door het te isoleren. Ook kunt u (extra) geld reserveren voor uw uitvaart in een fonds dat speciaal bedoeld is voor uw uitvaartverzekering of een andere overlijdensrisicoverzekering (maximaal 7348 euro in 2021).