Zo bereidt u zich voor op een gesprek met de notaris

Een gesprek met de notaris heeft u waarschijnlijk niet zo vaak. Als u naar de notaris gaat, bijvoorbeeld voor een testament of levenstestament, is het verstandig om dit gesprek goed voor te bereiden. Deze vragen zijn handig als voorbereiding op uw afspraak.

Wilt u een testament, een levenstestament of allebei?

In uw testament bepaalt u wat er met uw bezittingen moet gebeuren als u overleden bent. Een levenstestament is bedoeld om tijdens uw leven zaken te regelen als u door ziekte zelf geen beslissingen meer kunt nemen. Het zijn dus twee totaal verschillende documenten. Toch kan het voordelen hebben om een testament en een levenstestament tegelijkertijd op te stellen. U heeft alles dan in één keer geregeld. De notaris kan hiervoor een voordeliger tarief rekenen.

Wie wilt u dat er erft?

Bij erfgenamen denkt u misschien aan uw partner en uw kinderen. Zij erven als u geen testament heeft. Maar misschien heeft u geen partner of kinderen. Of misschien wilt u uw geld en uw spullen ook nalaten aan anderen. Bijvoorbeeld aan uw stiefkinderen, uw kleinkinderen, uw buren of uw beste vriend. Ook kunt u uw bezittingen nalaten aan een goed doel. U mag dat zelf bepalen, maar u heeft hiervoor wel een testament nodig, dat u opstelt bij een notaris.

Wilt u sommige spullen nalaten aan bepaalde personen?

Persoonlijke spullen, zoals sieraden of een schilderij, kunt u ook zonder testament aan iemand nalaten. Dat kunt u vastleggen in een codicil. Dit is een handgeschreven brief die u moet dateren en ondertekenen. Anders is het codicil niet geldig. Het nadeel van een codicil is dat het kan zoekraken. Als u een testament laat opmaken, vertel dan aan de notaris dat u een codicil heeft. U kunt ook in uw testament laten opnemen wie de sieraden of het schilderij erft.

Wilt u erfbelasting besparen?

Als uw erfgenamen meer erven dan de vrijstelling, moeten ze erfbelasting betalen. De vrijstelling is voor ieder type erfgenaam anders. Echtgenoten (en geregistreerde partners en samenwonenden met een samenlevingscontract) hebben een veel hogere vrijstelling dan kinderen en kleinkinderen. Of het zinvol is om te besparen op de erfbelasting, hangt af van uw vermogen. De notaris kan adviseren of dit de moeite waard is en op welke manier dit geregeld kan worden. U kunt bijvoorbeeld ieder jaar een schenking doen aan uw kinderen of andere erfgenamen en daarbij gebruikmaken van de belastingvrije bedragen. Hierdoor hoeven uw erfgenamen later minder erfbelasting te betalen.

Wilt u een executeur benoemen?

Meestal regelen de partner of de kinderen de nalatenschap als  er iemand overleden is. Als u geen partner of kinderen heeft, kunt u iemand benoemen die deze taak op zich neemt. Dit kunt u ook doen als u denkt dat het problemen oplevert als uw kinderen moeten samenwerken, bijvoorbeeld omdat u ruzie verwacht of omdat er met één van de kinderen geen contact meer is. U benoemt dan een executeur. Een executeur is iemand die u vertrouwt en die alles afhandelt als u overleden bent. De executeur kan een zoon of dochter zijn, een goede vriend of bijvoorbeeld uw belastingadviseur. In uw testament kunt u vastleggen wie de executeur is. Bespreek dit met deze persoon voordat u uw testament maakt. Dan weet u zeker dat deze persoon de afhandeling van uw nalatenschap op zich wil nemen en wordt hij of zij niet verrast door deze bepaling in uw testament.

Wilt u ook iets regelen voor uw digitale erfenis?

In uw testament kunt u ook bepalen wat er na uw overlijden moet gebeuren met uw accounts op sociale media, bijvoorbeeld Facebook of LinkedIn. Wilt u uw profiel verwijderen of wilt u een gedenkpagina? Wat moet er gebeuren met uw WhatsApp-berichten en met foto’s die u digitaal heeft opgeslagen? Ook dit kunt u vastleggen in een testament. De notaris kan u hierover adviseren.

Wie zorgt er voor uw huisdier?

In uw testament kunt u ook vastleggen wie er voor uw huisdier gaat zorgen als u overleden bent. Dit moet u natuurlijk wel vooraf met deze persoon bespreken. U kunt aan deze persoon een geldbedrag nalaten voor de kosten van het huisdier, zoals voer en bezoeken aan de dierenarts. Zo’n geldbedrag heet een legaat. Dit kunt u opnemen in uw testament. De persoon die het legaat krijgt is geen erfgenaam, maar krijgt alleen een geldbedrag.

Wat wilt u regelen in uw levenstestament?

Een levenstestament is bedoeld om vast te leggen wie namens u beslissingen mag nemen als u dat zelf niet meer kunt. Daarbij kunt u denken aan medische beslissingen en financiële beslissingen. U kunt in uw levenstestament vastleggen dat één persoon, bijvoorbeeld één van uw kinderen of uw beste vriend, alle beslissingen mag nemen. Bespreek dit vooraf met deze persoon. U kunt ook meer personen noemen in uw levenstestament. Houd er wel rekening mee dat banken en artsen maar met één persoon willen overleggen. Misschien wilt u graag dat uw zoon zaken regelt die met uw gezondheid te maken hebben en is uw dochter juist goed in geldzaken. Dat kunt u opnemen in uw levenstestament.

Maak een checklist

Voordat u naar de notaris gaat, kunt u ook een checklist invullen. Hier vindt u de belangrijkste vragen waarmee u zich kunt voorbereiden op het gesprek met de notaris.