De belangrijkste oorzaken van brand bij ouderen

Ouderen zijn vaker dan anderen slachtoffer van een fatale woningbrand. Dit komt uit een onderzoek van de Brandweeracademie. Jaarlijks komen veertien 65-plussers om het leven door brand. Ook hebben ouderen in vergelijking met andere leeftijdsgroepen vaker brandwonden. Wat zijn de belangrijkste oorzaken?

Bij het ouder worden kunnen de zintuigen minder goed gaan werken. Mensen zien, horen of ruiken niet meer zo goed waardoor ze te laat in de gaten hebben dat er brand uitbreekt. Ook kunnen ouderen door fysieke beperkingen en soms ook door gebruik van medicijnen niet zo snel reageren. Snel vluchten bij brand is moeilijk, net als snel het vuur doven als er een kaars omvalt. Daarom is het extra belangrijk om te weten waar de gevaren zitten.

Roken

Roken is de grootste veroorzaker van een woningbrand met dodelijke afloop. Mensen zijn niet voorzichtig genoeg met een brandende sigaar of sigaret. Soms vallen mensen tijdens het roken in slaap. Dan staat het bed, een stoel of kleding zo in brand. Roken in bed of als u slaperig bent: doe het niet.

Koken

Koken is de grootste veroorzaker van brandwonden bij ouderen. Vaak speelt vergeetachtigheid een rol. Iemand laat de pan op het vuur staan of vergeet na het koken het gas uit te doen. Maar ook fysieke beperkingen kunnen voor ongelukken zorgen. Iemand laat een pan met kokend water vallen, of reageert niet snel genoeg als de vlam in de pan slaat. Kies voor pannen met stevige handgrepen, hang een blusdeken op en installeer een hittemelder in de keuken. Meer weten? Bekijk de 15 tips voor veilig koken.

Nederland zal stap voor stap van het gas af gaan. Koken op bijvoorbeeld inductie is veiliger dan gas omdat er geen open vuur is. Er ontstaat alleen hitte direct onder de pan en dat is veiliger: geen pannenlap die in brand vliegt. Haalt u de pan weg, dan verdwijnt de warmte bijna meteen. U kunt niet per ongeluk het pitje aan laten staan en er is geen kans op gaslekken. Nadeel is dat een inductiefornuis anders werkt dan een gasfornuis. Er zijn bijvoorbeeld geen gasknoppen; de bediening lijkt op die van een touchscreen. Niet iedereen kan daar meteen mee omgaan.

Kachels

Uw sokken even op de kachel leggen om ze te verwarmen. Ouderen doen het vaker dan jongeren. Mensen die gebruik maken van een elektrisch kacheltje of een gaskachel lopen het grootste risico. Brandbare spullen die te dicht bij zo’n kacheltje komen, kunnen vlamvatten. Leg geen kleding op of dichtbij de gaskachel. Houd de omgeving van een kachel vrij. Laat verder uw kachel ieder jaar goed nakijken. Koolmonoxidevergiftiging komt vaak voor bij oude gaskachels. Installeer een koolmonoxidemelder.

Ook de verwarming kan zonder aardgas. Bijvoorbeeld met een warmtepomp die werkt op elektriciteit van zonnepanelen. Gaskachels, gasgeisers en ketels op gas gaan in de toekomst verdwijnen. Het is wel belangrijk dat de panelen goed geïnstalleerd worden. Het aantal branden met zonnepanelen neemt namelijk toe. In 2018 waren het er meer dan twintig. De oorzaak is in veel gevallen nog niet precies bekend, maar RTL Nieuws sprak acht deskundigen die zeggen dat het vooral misgaat door slechte installatiewerk van de panelen.

Verouderde apparatuur

Ouderen wonen vaker dan gemiddeld in oude woningen met bijvoorbeeld verouderde elektrische bedrading en verouderde apparatuur. Zo’n verouderde woning geeft een grotere kans op brand. Een oudere is vaak niet in de conditie om zelf te klussen of reparaties uit te voeren. Wie minder goed ter been is, klimt niet zomaar op een trapje om een onveilige lamp te vervangen. Roep de hulp van anderen in. In veel gemeenten zijn klussendiensten speciaal voor ouderen.

Elektrische dekens

Veel woningbranden worden veroorzaakt door kortsluiting of het doorbranden van elektrische apparatuur. Bij ouderen zijn elektrische dekens vaak de boosdoener.

Vaak geen rookmelder

Ouderen hebben minder vaak een werkende rookmelder aan het plafond hangen dan jongere huiseigenaren. Een rookmelder signaleert brand voordat u zelf in de gaten heeft dat er brand is en laat dan een alarm horen. Juist bij ouderen, die meer tijd nodig hebben om te vluchten, kan dat levens redden. Installeer een rookmelder op elke verdieping van uw huis.