Langer zelfstandig wonen, wie helpt?

Veel ouderen willen het liefst zo lang mogelijk zelfstandig in hun eigen huis blijven wonen. Als dat wat moeilijker wordt, staat u er niet alleen voor. Verschillende instanties kunnen u hierbij helpen en ondersteunen.

Gemeente

Bij de gemeente kunt u terecht voor hulp via de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). Iedere gemeente is verplicht om ouderen met een beperking te helpen om mee te kunnen doen in de samenleving. Hiervoor organiseert de gemeente hulp op maat en regelt bijvoorbeeld hulp in de huishouding, organiseert dagbesteding of ontlast tijdelijk een mantelzorger. Ook voor woningaanpassing, een boodschappendienst en vervoer kunt u bij het Wmo-loket van de gemeente terecht.

Bank

Om langer zelfstandig te kunnen blijven wonen, is het misschien noodzakelijk om uw huis aan te passen of ingrijpend te verbouwen. Uw adviseur van de bank kan u inzicht geven in de financiële mogelijkheden. Ook bieden verschillende banken hypotheken aan om de overwaarde van uw huis te gebruiken. Met de overwaarde kunt u een verbouwing financieren, maar u kunt het geld ook gebruiken voor een aanvulling op het inkomen of voor een schenking aan de (klein)kinderen.

Zorgverzekeraar

Iedereen in Nederland heeft een zorgverzekering. Deze verplichte verzekering dekt de kosten van noodzakelijke medische zorg, zoals de huisarts, het ziekenhuis en de apotheek. De huisarts kan helpen als er meer zorg nodig is om zelfstandig te kunnen blijven wonen. De huisarts schakelt bijvoorbeeld de wijkverpleging in of adviseert huishoudelijke hulp.  Heeft u thuis verpleging nodig, dan kunt u ook zelf de wijkverpleegkundige inschakelen. Onder wijkverpleging vallen verpleegkundige handelingen zoals wondverzorging, klaarzetten van medicijnen, stomazorg en katheteriseren. Ook 'Assistentie bij de Dagelijkse Levensverrichtingen (ADL)' valt onder verpleging in de wijk. Voorbeelden zijn aan- en uitkleden, wassen en douchen, verzorging van de huid. In de meeste situaties wordt deze zorg vergoed uit het basispakket van de zorgverzekering. Er geldt geen eigen risico. Sommige zorgverzekeringen vergoeden ook vervangende zorg als een mantelzorger even rust nodig heeft. Dit heet respijtzorg.

Rijksoverheid

De overheid vindt het belangrijk dat mantelzorgers tijd hebben om even bij te komen van hun soms zware taak. Als ze vrije tijd nodig hebben, moet vervangende zorg makkelijk te regelen zijn. Nu is dat nog niet altijd zo. Daarom heeft de overheid voormalig staatssecretaris Clémence Ross-van Dorp de opdracht gegeven om het aanbod van respijtzorg te verbeteren. De rijksoverheid heeft ook 340 miljoen euro uitgetrokken voor het Programma Langer Thuis tot 2021. Dit geld gaat niet rechtstreeks naar ouderen, maar naar organisaties die ouderen ondersteunen. Dankzij dit extra geld kunnen zorgverleners beter samenwerken, krijgen mantelzorgers meer ondersteuning en komen er meer geschikte woningen. Ten slotte zijn gemeenten bezig om woningen aan te passen, zodat ze geschikt blijven of worden voor ouderen.

Woningcorporaties

Heeft u aanpassingen nodig in uw huurhuis? U kunt de verhuurder hierom vragen, maar de verhuurder is niet verplicht daaraan mee te werken. U kunt dan naar de gemeente gaan. Als de gemeente via de Wmo de nodige aanpassingen doet, of u doet dat zelf, dan heeft u daarvoor geen toestemming nodig van uw verhuurder. Als u de huur opzegt, hoeft u de aanpassing niet ongedaan te maken.

Vrijwilligers

In Nederland werken zo'n 450.000 zorgvrijwilligers. Zij helpen belangeloos en onbetaald mensen in kwetsbare situaties, waaronder thuiswonende ouderen. De vrijwilligers werken via een zorg- of welzijnsinstelling. Heeft u hulp nodig, dan kunt u bij deze instellingen ondersteuning van een vrijwilliger aanvragen. Op Mantelzorg.nl is een overzicht van organisaties te vinden.

Mantelzorgmakelaars

Als u mantelzorg verleent aan uw partner en u bent veel tijd kwijt met het regelen van de juiste zorg, kan een mantelzorgmakelaar u helpen. Hij of zij kan taken overnemen, zodat u meer rust en overzicht krijgt. Sommige mantelzorgmakelaars werken bij een organisatie voor mantelzorgondersteuning, anderen bij de gemeente. Voor hun ondersteuning hoeft u niet te betalen. Voor zelfstandig werkende mantelzorgmakelaars moet u wel betalen. Sommige aanvullende zorgverzekeringen vergoeden deze hulp.